Turnen thuis: Balkje, mat en oefenkaarten

Stel je voor: je hebt een kind dat niets liever doet dan klimmen, klauteren en bewegen.

Buitenspelen is top, maar wat als het regent of het al vroeg donker is? Dan is een eigen turnparadijsje thuis een absolute gamechanger.

Je hoeft echt geen professionele gymzaal te hebben. Met een simpel balkje, een zachte mat en een paar leuke oefeningen tover je de woonkamer om tot een speelparadijs. Het is niet alleen goed voor de motoriek, maar het levert ook urenlang speelplezier op. En eerlijk? Het is ook nog eens een geweldig cadeau-idee voor een verjaardag of de feestdagen. In dit artikel lees je precies hoe je dat thuis voor elkaar krijgt, zonder dat het een chaos wordt.

Waarom een home gym voor kids?

Thuis turnen is veel meer dan alleen maar wat draaien en springen.

Het is een feest voor de ontwikkeling van je kind. Door te oefenen op een balkje of een mat, werkt je kind aan zijn of haar evenwicht, coördinatie en motoriek. Dat zijn basisvaardigheden die later helpen bij sporten, fietsen en zelfs schrijven. Bovendien is het een fantastische manier om energie kwijt te kunnen.

Een kind dat even flink heeft gespeeld, is vaak een stuk rustiger daarna. Het is een investering in zowel het lichaam als de concentratie van je kind.

Het leuke is dat je dit heel makkelijk combineert met educatief speelgoed.

Je kunt de oefeningen bijvoorbeeld koppelen aan kleuren of getallen. "Spring drie keer op de groene mat!" of "Loop het balkje en tel tot vijf." Zo leert je kind spelenderwijs en merkt het niet eens dat het aan het leren is. Het is een manier om beweging en ontwikkeling op een hele natuurlijke manier te combineren. En voor jou als ouder is het heerlijk om te zien hoe je kind trots is op elke nieuwe vaardigheid die het leert.

De drie basisdingen die je nodig hebt

Je hebt niet veel nodig om te beginnen. Eigenlijk draait het om drie kerncomponenten: een zachte ondergrond, een verhoging om op te lopen en iets om de oefeningen te doen.

We nemen ze stuk voor stuk door, met concrete voorbeelden en prijzen zodat je weet wat je kunt verwachten. De mat is je allerbelangrijkste aankoop. Veiligheid gaat voor alles.

Een zachte mat: je veilige basis

Je wilt niet dat je kind na een sprong met het hoofd op de harde vloer terechtkomt. Ga daarom voor een dikke, zachte mat.

De bekendste optie is natuurlijk de gymnastiekmat. Die zijn er in allerlei maten.

Een kleine mat van 100 x 100 cm is perfect voor de allerkleinsten en makkelijk op te bergen. Een grotere mat van 200 x 100 cm geeft meer ruimte om te oefenen. De prijs voor een degelijke kindermat ligt vaak tussen de €40 en €80, afhankelijk van de dikte en het materiaal. Een superpopulair en handig alternatief zijn de foam play matten.

Dit zijn die bekende, grote foam tegels die je in elkaar kunt klikken. Ze zijn licht, makkelijk op te ruimen en je kunt er een heel parcours mee bouwen.

Het oefenbalkje of evenwichtsbalkje

Ze zijn vaak dubbelzijdig bedrukt met leuke afbeeldingen (een stad, een treinbaan) wat het speelplezier verhoogt. Een setje van 4 tot 6 tegels kost ongeveer €30 tot €50. Ze zijn wel iets minder stevig dan een echte turnmat, maar voor het gewicht van een kind perfect en superveilig.

Een echt turnbalk is vaak te hoog en te smal voor kleine kinderen.

Daarom zijn er speciale oefenbalkjes voor kids. Deze zijn lager, breder en vaak voorzien van een zachte, anti-slip bovenlaag. Ze helpen je kind om het evenwicht te vinden en durf te ontwikkelen.

Je kind leert erop te lopen, te hurken en kleine sprongen op en af te maken.

De meeste kinderbalkjes zijn verstelbaar in hoogte, waardoor ze meegroeien met je kind. Zo kun je beginnen op een lage stand van 15 cm en later opschuiven naar 25 cm of meer. De prijzen voor een goed oefenbalkje variëren.

Een eenvoudig, niet-verstelbaar modelletje koop je al voor rond de €30. Een steviger, verstelbaar exemplaar van een bekend merk zoals Tectake of een sportmerk ligt eerder in de range van €50 tot €80.

Oefenkaarten: de sturing voor het spel

Let bij aanschaf op de maximale belasting en of de poten stabiel staan.

Een beetje flexibiliteit in het materiaal is fijn, maar het mag niet wiebelen. Hier gaat het echt leven! Oefenkaarten zijn een simpel maar briljant hulpmiddel. Het zijn kaartjes met een afbeelding of beschrijving van een oefening.

Je kind trekt een kaartje en moet de oefening uitvoeren. Dit zorgt voor structuur en maakt het spelenderwijs, wat ook ideaal is voor spraaktherapie thuis via spel.

Je kunt kant-en-klare kaarten kopen, maar je kunt ze ook heel makkelijk zelf maken. Dat is trouwens ook een leuk knutselproject voor jezelf en je kind. Denk aan kaartjes met opdrachten als: "Loop het balkje van links naar rechts", "Spring twee keer op de mat", "Draai een rondje op de mat" of "Doe een koprol (met hulp!)".

Als je ze zelf maakt, kun je ze precies afstemmen op de vaardigheden van je kind.

Gebruik stevig karton en teken of plak er leuke afbeeldingen op. Zoek je een kant-en-klare set? Die vind je vaak in de webshops van educatieve speelgoedmerken. Een setje van 20-30 kaarten kost tussen de €10 en €20.

Van start: hoe bouw je een leuk parcours op?

Nu je de spullen hebt, is het tijd voor de praktijk. Je hoeft echt geen ingewikkeld circuit te bouwen.

Het draait om de variatie. Zorg dat je kind de basisvaardigheden eerst onder de knie krijgt voordat je het te moeilijk maakt. Begin simpel en bouw langzaam op.

1. De warming-up: Begin altijd met bewegen. Dans op muziek, doe wat strekoefeningen of ren een paar rondjes door de kamer. Maak het licht en leuk.
2. De evenwichtsoefening: Zet het balkje neer op de mat. Laat je kind het balkje op en af lopen. Eerst met hulp van jou, daarna zelfstandig. Hou je armen wijd voor de balans!
3. De sprong: Leg de mat vlak naast het balkje. Oefen het opstappen en met beide voeten landen op de mat. Van laag naar hoog.
4. De afwisseling: Gebruik de oefenkaarten. Laat je kind een kaartje pakken. "Doe een pirouette!" of "Hurk op de mat". Dit houdt het spannend.
5. De cooling-down: Klaar? Even rustig uitblazen en alle spieren strekken. Zittend op de mat de tenen aanraken, bijvoorbeeld.

Hier is een voorbeeld van een basisparcours voor een beginnende turner of turnster. Het leuke van oefenkaarten is dat je ze makkelijk kunt aanpassen.

Maak kaartjes voor het hele gezin. Doe gezellig mee! Kinderen vinden het geweldig om papa of mama te zien stuntelen op het balkje.

Het schept een band en maakt het tot een gezinsactiviteit in plaats van alleen een kinderding.

Praktische tips voor een geslaagde turnhoek

Om te zorgen dat het turnen leuk blijft en je huis niet overhoop wordt gehaald, zijn er een paar handige tips. Allereerst: de opberging.

Een turnmat is groot en onhandig. Als je ruimte hebt, kun je 'm rechtop in een kast zetten.

Een handig alternatief zijn opbergzakken voor foam matten. Die kun je makkelijk aan de muur hangen of onder een bed schuiven. Een oefenbalkje kun je vaak inklappen, waardoor het ook weinig ruimte inneemt. Zorg voor een vaste plek voor de spullen, zodat het opruimen makkelijk is.

Hou het leuk en wissel af. Het ene kind is fanatiek en wil steeds nieuwe uitdagingen, het andere kind heeft misschien even de tijd nodig om vertrouwen te krijgen. Forceer nooit iets.

Een kind moet op eigen houtje durven springen of lopen. Moedig het aan, juich voor elke kleine overwinning en focus op plezier, niet op perfectie. Ook bij actief herstel thuis is het heerlijk om de boel even om te gooien en de gymspullen tevoorschijn te halen.

Even een uurtje flink bewegen en de middag is weer gered. Een bijkomend voordeel is dat je met deze set makkelijk andere cadeaus kunt combineren.

Denk aan een turnpakje of lekkere sportieve kleding. Of een boekje over de olympische spelen.

Zo creëer je een thema. Thuis turnen is dus veel meer dan alleen een balkje en een mat. Het is een investering in plezier, ontwikkeling en beweging, net zoals de keuze voor een kwalitatief speeltuintoestel voor thuis. En het mooiste van alles: je kunt het helemaal op maat maken voor jouw kind en jouw huis. Veel turnplezier!